Eşini aşırı kıskananlar kıskançlıktan kurtulabilir mi?
29 Eki 2017

Kıskançlık Krizlerinden Kurtulmanın En Etkili Yolları

Kıskançlık olumsuz, acı veren bir duygudur. Sevilen kişinin terk edip gitmesi senaryosu etrafında örgütlenen şüphe ile kol kola ilerler. Eşin ya da sevgilinin bir başkasını daha çok severek ona doğrugitmesi, onu tercih etmesi ve bir taraf olması gerektiğinde de ondan yana taraf olarak, ona büyük bir sevgi ve hayranlıkla yönelmesine ilişkin kaygılarla şüphe duygularının eşlik ettiği bir duygudur. Bu yazımda, kıskançlıktan kurtulmanın yolları konusuna değineceğim ve öncesinde kıskançlığın psikolojik nedenlerini ele alacağım.

Kıskançlık Krizleri İlişkiye Zarar Verir

Kıskançlık ve kıskançlığın aşırılığı, ilişkilerde istenmeyen durumlara neden olur. Aşırı kıskançlık bazen eş tarafından bazen de çevredekilerce psikolojik bir rahatsızlık belirtisi olarak düşünülür. Aşırı kıskanma duygusu biz insanların eşle ilişkilerini ve yaşamlarını geliştiren, daha ileri ve daha iyi bir duruma götüren bir duygu olmadığı için patolojik olarak değerlendirilir ve bu doğru bir değerlendirmedir. Gerçekten de, işlevsel değildir. Adaptif bir duygu olmadığı gibi, eşlerin birbiriyle olan duygusal bağa zarar verir. Kıskanan eşin eşle daha yakın olma ve ilişkinin güvende olması hedefine değil, tam ters istikamete doğru götüren bir duygudur. Eşleri birbirinden uzaklaştırır, bazı çiftlerin ise evliliklerinin bitmesine sebep olur. Bunların tümü kabul edilebilir sonuçlar olsa da bazen doğru yoldan gidilmediğinde kıskanç eş, kıskandığı eşine fiziksel zarar verebilir. Bunlar yaşanan olaylardır ve bu tür durumlarda kıskançlık konusunda yanlış yollardan gidilmesinin acı sonuçları olarak karşımıza çıkmaktadır.

Bir hastalık gibi görünse de aslında kıskançlığın kendisi başlı başına bir hastalık değildir. Bazı kişilerin eşle ilişkilerinde ortaya çıkan bir özellikleri, ya da bu kişilerde gözlemlediğimiz bir sorunun belirtisi olarak görülmeleri daha gerçekçi bir yaklaşımdır.

kıskançlıktan kurtulma yolları - kıskançlık krizlerinden kurtulmanın yolları - kıskançlıktan nasıl kurtulabilirim

Eşini aşırı kıskananlar kıskançlıktan kurtulabilir mi?

Aşırı Kıskançlık Normal mi?

Aşırı kıskançlık normal değildir, tam tersine anormaldir. Toplumumuzda halen “Kıskançlık aşktandır” ya da “Kıskançlık ne kadar çoksa sevgi o denli büyüktür” düşüncesi kabul görse de, aslında bu yanlış bir düşüncedir. Kıskançlık sevgiye zarar veren keskin bir kılıç gibidir. Sevgiden daha önemli olan, çift arasındaki duygusal bağdır ki, kıskançlık bu duygusal bağa zarar verir. Kıskançlık, bir tür bencillikten ibarettir. Sevmekle de, sevmemekle de hiçbir ilgisi yoktur. “Çok seven çok kıskanır” anlayışı yanlış olduğu gibi, “Sevmeyen eş hiç kıskanmaz” anlayışı da yanlıştır. Kıskançlıkla bir bağlantı kurulmak isteniyorsa, bu bağlantı sevgi ve aşktan ziyade, kıskanan kişinin özellikleriyle kurulmalıdır.

Kıskançlığın Psikolojik Nedenleri

Kıskanç eşin özgüven problemi : Kıskanç kişiler kendilerine güvenmezler. Aslında güvensizlik sadece kendileriyle sınırlı da değildir. Özgüven sorunu ve “eşe yetememek” ile ilgili kaygılar, çevrede kişinin kendisine rakip olarak gördüğü hemcinsleri ile kendisini sürekli olarak karşılaştırarak kendisini neredeyse her defasında “eksik” bulması ile sonuçlanır. Her defasında eksik, her defasında kusurlu, her defasında “terk edilmesi gereken” bir eş olduğuna inanan kişiler kıskançlıkla birlikte diğer olumsuz duyguları da (öfke, kaygı, endişe, korku, şüphe ve çaresizlik gibi) hissederler.

Kıskanç eşin bağımlılığı : Kıskanç eş, eşine bağımlıdır. Kendi başına kalmak istemez. Kendi başına vakit geçirmekten hoşlanmadığı gibi aslında kendisi ile baş başa kalmak istemez. Kendi başına kalmak, kendi kendine eğlenebilmek çocukluk hatta bebeklik yıllarında bizlere öğretilen bir beceridir. Kıskanç kişiler bu beceriyi kullanamamaktadır bu sebeple de, sürekli eşe ve onunla beraber bir şeyler yapmaya güvenerek hareket ederler. Bu ise, çiftin ilişkilerinde sürekli bir arada kalmak zorunda olmaya bağlı bir sıkıntı yaratır. Sürekli ve hep yanyana olmak “zorunlu” olduğunda sıkıcı bir hal alır.

Kıskanç eşin bağlanma sorunu : Kıskanç kişilerin zihinlerinde dolaşan düşünce ve senaryolar hep “Terk edilme” ve “Bırakılma” üzerinedir. Bunun temel nedeni ise, gelişimlerinin çok önemli dönemlerinde bu korkuları hissederek büyütülmüş olmalarıdır. Bırakılma, terk edilme senaryosu onların yeni karşılaştıkları bir senaryo değildir. Çok iyi bildikleri ve çok eski zamanlarda öğrenmiş oldukları, eski ve sevimsiz bir senaryodur. Korunma ve sahiplenilme üzerine derin bir güvensizlik hissederler. Bunların kökleri geçmişte, çocukluk dönemlerinde bulunur. Sevilme, sayılma, sahiplenilme, korunma ve güvenlik ihtiyaçları ile ilgili aşırı duyarlı ve aşırı hassas kişilerdir.
Benim bu yazımda, yukarıdaki satırlarda ele almış olduğum bu özellikler, kıskanç bir eşin özelliklerini anlatmaktadır. Aşırı kıskançlık, kıskanan eşin yukarıda saydığım özelliklerine bağlı olarak ortaya çıkmaktadır. Kıskançlıktan kurtulmanın yolları ile ilgili önerilerime geçebiliriz.

Aşırı Kıskançlığın Kısır Döngüsü

Kıskançlığın çiftin ilişkisine ve eşlere zarar vermesinin önlenmesi için, yukarıdaki özelliklerin tanınması ve aşırı kıskançlığın zararlı kısır döngüsüne girilmemesi son derece önemlidir. Kıskanç bir eşiniz varsa, onun kıskançlığının sizi yapmaya zorladığı ve mecbur bıraktığı davranışları yapmanız hiçbir işe yaramaz. Dahası, bu davranışlarınız, onun hissettiği patolojik kıskançlığın daha da şiddetlenmesine ve yaşamınızdaki başka alanları da işgal etmesine sebep olur. Bir ateş gibidir, siz odun attıkça büyüyerek yükselir.

Eşiniz aşırı kıskanç ise, bu durumun ondan kaynaklandığının her zaman farkında olun. Kıskançlığını düzgün bir şekilde (Saldırmadan ve hakaret etmeden) ifade edebiliyorsa, onu dinleyin. Onunla konuşun. Söylediklerine odaklanarak onu dinleyin. Hissettiklerini anlamaya çalışın. Onu anladığınızı, onun yanında ve tarafında olduğunuzu, onu sevdiğinizi ona söyleyin. Sevginizi, bağlılığınızı ve onun hep yanında olacağınızı ifade etmeniz ve ona hissettirmeniz, hem eşiniz, hem kendiniz, hem de ilişkiniz açısından en yararlı olandır.

Hissettiğiniz kıskançlığın aşırı olduğunu düşünüyorsanız, bunu fark etmiş olmanız ve bunun normal olmadığını görebiliyor olmanız iyi bir şeydir. Bu, sizin doğru yoldan gitmeniz için ilk adımınız. Peki neler yapabilirsiniz? “Aşırı kıskançlık nasıl yenilir?” sorusuna cevap verdiğimiz bu bölümde yer verdiğim önerileri dikkatle okumanız sizin ve eşinizin hayatını kolaylaştırabilir.

Aşırı Kıskançlığın Kaynağı Kimde?

Aşırı kıskançlık hissetmenizin kaynağının sizde olduğunu kabul ederek bu durumu aşmak için gönüllü olarak çaba gösterin. “Güven” konusunda kendinizi geliştirin. Güven konusunda sizin sorun yaşamanıza neden olan iki alana odaklanın. Bunların ilki, özgüvendir. Kendinize daha fazla güvenmenizi sağlayacak şeyler yapın. Kendinize güvenmediğiniz konuları belirginleştirin ve bunlar üzerinde durun. Bunları sorgulayın. Zayıf ve yetersiz hissettiğiniz yanlarınızı tanıyın ve bunları nasıl geliştireceğinizi keşfedin. Güven konusunda ilerlemeniz ve geliştirmeye ihtiyaç duyduğunuz ikinci alan ise “İlişkide güven” alanıdır. İlişkinizde güvensizliğinize neden olan ve güvenmenize engel olan düşüncelerinizi sorgulayın. Eşinizle ilgili olarak hangi gerçekdışı düşüncelere ve beklentilere sahip olduğunuzu netleştirin. Güvene dayalı bir çift ilişkisinde eşler nelere ihtiyaç duyar ve neler bu ihtiyaçların giderilmesini sağlar bunları öğrenerek ilerleyin.

Eşinizle konuşarak hissettiğiniz duyguları içtenlikle, samimiyetle paylaşın. Konuşmalarınız ve aranızda geçen diyaloglar sizin duygularınızı ifade etmeniz şeklinde olursa yararlıdır. “Beni aldattığını biliyorum. Zaten beni hiç sevmediğini anlamıştım. Sen ne alçakmışsın!” derseniz, eşinizle konuşmuş olmazsınız. Bu sözleri söylediğinizde, onunla iletişim kurmuş da olmazsınız. Bu tür sözler açıkça “Aşağılama”, “Saldırı” ve “Hakaret” tir. Eşinize hakaret etmek ve ona saldırmak sizin kıskançlık problemini yenmenize değil, eşinizle aranızdaki mesafenin artmasına ve birbirinizden uzaklaşmanıza yol açar. Bu nedenle, bu tür sözleri söylemeyin. Onunla konuşurken sadece hissettiğiniz duyguları ifade edin. Kıskançlığınızı anlatın, onu nasıl kıskandığınızı ifade edin. Bunu yapabilirseniz, onun sizi iyi hissettiren sözlerini duyabileceksiniz. Eğer bunu yapabilirseniz, eşinizin de sizin yanınızda ve tarafınızda olduğunu, sizi çok sevdiğini görebileceksiniz.
Kıskançlıktan kurtulmanın yolları hakkında soru ve yorumlarınızı bu yazının soru/yorum bölümüne bırakabilirsiniz.

Kıskançlık konusunda İstanbul’da psikolog desteği: Psikolog İstanbul

Kıskançlık için internet üzerinden psikolog desteği almak isterseniz size yardımcı olabilirim. İnternet üzerinden yardım için tıklayınız: Online Psikolog

Klinik Psikolog Serhat Damar

Tavsiye Yazılar:

Yeni Evli Çiftlerin Yaşadığı Sorunlar

Evlilikte Karşılıklı Sadakat ve Güven Nedir

İdeal Evlilik Nasıl Olmalı

İlişki Ne Zaman Bitirilmeli

Boşanma Kararı Almak


Serhat Damar

Klinik Psikolog Serhat Damar, 2002 yılında Orta Doğu Teknik Üniversitesi Psikoloji bölümünden mezun olmuş, Klinik Psikoloji yüksek lisans eğitimini başarıyla tamamlayarak Uzman Klinik Psikolog ünvanı almaya hak kazanmıştır. 17 yıldan uzun süredir yetişkin danışanlarıyla bireysel ve çift çalışmalarını sürdürmektedir.

Yorumlar

  1. Melih diyor ki: Nisan 12, 2019 at 8:56 pm

    Merhaba ilişkimin başlarında kız arkadaşımı hep önemsedim şimdi bile öyle telefonunda herhangi biriyle mesajlaşırken bile sıkıntı etmiyordum ona güveniyordum ama şimdi yaklaşık 4 aydır çıkıyoruz ve kiminle mesajlaştığını çok merak eder oldum şuan naptığını bile merak eder oldum bugün dışarda buluştuğumuzda tuvalete gitti ve telefonuna baktım kimle mesajlaşmış diye beni gördü ve güvenmiyorsan git dedi sonra anladım ki sorun bende ben fazla üstüne gitmeye başladım beni terk edecekmiş gibi hissediyorum ama 3 gündür bana beni ne kadar sevdiğini yazıyor bırakmıyacağını yazıyor ama bilmiyorum kıskanç biri olmak istemiyorum eskisi gibi sözlerine güvenmek istiyorum bu kıskançlık beni yiyip bitiriyor sürekli yanında olma ihtiyacı hissediyorum sürekli ne yaptığını merak ediyorum lütfen yardım edin nasıl düzelebilirim?

    • Serhat Damar diyor ki: Nisan 13, 2019 at 9:44 am

      Bu sorunu aşmak istiyorsanız yapabileceğiniz en doğru şey, bu konuyla ilgili olarak psikoterapi desteği almak olacaktır. Bu sorun çok karmaşık bir sorundur ve bir psikolog tavsiye veya önerisi ile çözülemez. Aylar süren bir psikoterapi çalışması sonucunda geçer. Çözülmesi için sizin de aktif olarak çaba göstermeniz, terapistinizle beraber belirlediğiniz davranış hedeflerine tek tek ulaşarak ilerlemeniz şarttır.

      Bu tür bir destek almadığınız sürece şüphe, kıskançlık ve diğer olumsuz duygu ve hisler devam ederek ilişkinize zarar verir.

  2. Cemile diyor ki: Nisan 10, 2019 at 6:44 pm

    Merhaba ben 7 aylık nişanlı yım çok kıskanç ve takintiliyim bununla nasıl baş edebilir yada atlatabilirim

    • Serhat Damar diyor ki: Nisan 10, 2019 at 10:57 pm

      Cemile merhaba. Kıskançlık takıntısı için psikoterapi desteği alman en mantıklısıdır. Bu destek tek seanslık bir değerlendirme ya da 2-3 seanslık kısa bir terapi çalışması şeklinde olursa bundan yarar görmezsin. Birkaç ay süresince terapiye katılmanı tavsiye ediyorum. Kısa vadeli çözümlerin tümü geçicidir hatırlatmak isterim.

  3. İrem diyor ki: Nisan 10, 2019 at 11:27 am

    Merhaba hocam biz 1 yıllık evliyiz ama 3 yıldır birbirimizin hayatındayız eşimi çok kıskanıyorum kıskançlıgımın aşırı oldugunun da farkındayım bende rahatsızlık duyuyorum evet eşim yakışıklı ama kendimin de çirkin olmadığımın farkındayım bunu biliyorum özgüven eksikliği var mı sanmıyorum ama karşıdaki insan kaç yaşında olursa olsun bu benim eşimi kıskanmayacagım anlamına gelmiyo hiç bir kadınla kızla samimi olmasını istemiyorum kalabalık ortamlarda yanımda degilken ona baktığımda başka yöne bakıyorsa ve o tarafa kız varsa bu beni çok rahatsız ediyor ve direk ona baktığını düşünüyorum buda tartışmaya yol açıyor defalarca konuşup sorunu hallediyoruz rahatlıyorum aradan biraz zaman geçip aynı olaylarla karşılaşınca engel olmaya çalışsamda kendimi durduramıyorum kendime ve eşime zara veriyorum biliyorum kimse mükemmel davranamaz ama bunu nasıl yenicem bilmiyorum

    • Serhat Damar diyor ki: Nisan 10, 2019 at 11:01 pm

      İrem merhaba. Bunun için bireysel psikoterapi almanı ve bir süre (birkaç ay) terapi çalışmalarına katılmanı tavsiye ediyorum. Hatta hangi terapi ekolünün bu durumda en iyi sonucu vereceğini de senle paylaşabilirim: Özellikle Bilişsel Davranışçı Terapi den çok yarar görürsün. Problemin çözümündeki yapılandırılmış yaklaşımıyla adım adım çözdüğünü hissederek sonuca ulaşmanı sağlar. Öbür türlü, yani kısa süreli çalışmalar veya ilişki koçluğu/ danışmanlık türünden yüzeysel çalışmalarla sonuca ulaşabilmen zor olacaktır.

  4. Sibel diyor ki: Nisan 2, 2019 at 11:58 pm

    Merhaba hocam esimle evlenmeden önce bir sürü kararlar aldık. Daha doğrusu o aldirdi.
    Bir erkekle tokaslaşmıycam aile yakınlarimla bile yanak yanaga gelmicem.Mecbur olmadikca bir erkekle diyaloga girmicem basit ornrkleri.
    Ben de aynisini sen de yapicasin dedim.
    Evlendik esim bunlarin hiç birini yapmadi.
    Ben yapinca ayrilcam dedi.
    Kendisi yanimizda calisan bayaini ise getirip goturuyor ve one oturuyor bayan.
    Ben istemedigimi soyleyince kavga ettik suclu ben oldum
    Ne yapabilirim öneriniz var mi?
    Bu gidişle ayrlacağım. Çocuklarım var onlar için kendimi tutuyorum.Fakat kendimi haksizliga uğramış da hissediyorum.Yardim eder misiniz ne yapabilirim?

    • Serhat Damar diyor ki: Nisan 3, 2019 at 1:35 am

      Eşinizle ilişkinizde belirgin bir denge bozukluğu var. İlişkideki kurallara siz uymak zorundayken, eşiniz ister uyar, istemezse de uymaz gibi bir durum söz konusu. Bu tür durumlar, evli çiftler arasında gücün paylaşımında dengesizlik yaratıyor. Halbuki evlilik ilişkisi bir eşin diğeri karşısında daha güçlü olup onu ezmesi şeklinde bir ilişki değildir. Bu durumla ilgili bir evlilik terapistinden yardım almanızı tavsiye ediyorum. Eğer İstanbul’da iseniz ben de size yardımcı olabilirim.

  5. Ferhan DAĢ diyor ki: Mart 20, 2019 at 3:11 am

    Merhaba Hocam bende çok farklı bir duygu var . Ben bir yabancı kızla arkadaşlık kurdum daha sonra da ondan hoşlanmaya başladım. Fakat hayatımı çok zorlastirmasina rağmen ondan kopamiyorum ve onu paylaşmaya dayanamıyorum. Bundan nasil kurtulabilirim her defasında ona yazmamaya ve kendimi uzak tutma kararı alıyorum. Fakat iki gün sonra yine mesaj atan ben oluyorum. Üstelik yaş olarak benden büyük ve hiç sadakatli değil sadece kendini düşünen ve kültür farklılığından dolayı davranışlarımi çok aptalca bulmasina rağmen neden hala paylaşmaya korkuyorum.. ???

  6. Gökçe diyor ki: Mart 14, 2019 at 7:22 pm

    Mrb hocam Ben çok kıskanç biriyim sevgilimi aşırı kıskanıyorum ve az önce ayrılyorduk bunun yüzüne bana dediki sen sevgili deil put istiyosun dedi kimseyle konsma oturma istiyosun dedi bu nereye kadar dedi bana napmaliyim

    • Serhat Damar diyor ki: Mart 16, 2019 at 2:01 pm

      Gökçe merhaba. Kaç yaşındasın? Çift ilişkisinde de, evlilikte de insan eşi ile dengeli bir ilişki kurabilmeli. Aşırı kıskançlık ve güvensizlik bu dengeyi bozarak ilişkiye zarar verir. Bu nedenle ilişkiler bitme noktasına gelir ve biter. Bu konuda bir ilişki terapisti ile bireysel ya da çift halinde çalışmanı tavsiye ediyorum. Çok emek vermen gerekiyor. Sadece “Şöyle yap, ilişkin düzelsin” denilerek verilecek nasihatler hiçbir işe yaramaz.

  7. burcu diyor ki: Mayıs 29, 2018 at 8:19 pm

    Sinem Hanım
    Hemen siz de başka erkekleri takip edip onlarla konuşmalı ve böylece suçluluk duygusuna girip, erkek arkadaşınıza haksızlık ettiğinizi düşünüp iyi davranmaya ve hissetmeye başlayabilirsiniz.

  8. Sinem diyor ki: Aralık 21, 2017 at 9:43 am

    Erkek arkadaşımın baska kızları takip ettiğini görüyorum ve korku kaygı geliyor içime acaba bu kızla mı konuscak normal bir arkadas değilde o kızamı ilgi duyucak ? Gibi ne yapmam gerek?

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.