İhmal Nedir
03 Nis 2019

İhmal Nedir

İhmal nedir ve bir insan nasıl ihmal edilir? İhmal, gerekli ilgi ve önemin verilmemesi anlamına gelir. İhmal eden kişi, ilgi gösterme, bir ihtiyacı giderme görevlerini gerektiği ölçüde yerine getirmez ya da tümüyle boşlar. İhmal edilen bir eş cezalandırıldığını hissederken derin bir değersizlik ve çaresizlik hissiyle baş başa kalır. İhmal nedir sorusunu cevaplarken bir yandan da ihmale son verme ve duygusal ihmal ve istismardan korunma hakkında bilgiler vermeye çalışacağız.

İhmal ve İstismar Aynı Şey mi?

İhmal ve istismar insan ruhuna zararlı iki durumdur ancak her ikisi de farklı özelliklere sahiptir. İhmalde kişi eşini destekleyen eylemlerini tümüyle bırakır, onun ihtiyaçları karşısında duyarsız ve umursamaz bir tutum sergiler. Örneğin, eşi hasta ise onun tedavisi için herhangi bir adım atmaz, onu doktora ya da hastaneye götürmesi istense dahi bu ihtiyaçları karşılamaz.

İhmal nedir sorusunu sorduğumuzda alacağımız cevap bize bir ilişkide yapılmayan davranışları ifade edecektir. İstismar ise, kişinin görev ve sorumlulukları yerine getirmemesinden çok daha öte bir durum söz konusudur. İstismar, kişinin eşine zarar veren, onu yaralayan eylemlerde bulunmasıdır. Eşe fiziksel şiddet uygulamak, hakaret ve aşağılama sözleri söylemek, küfürler etmek, tehdit etmek / korkutmak, haklarını gasp etmek gibi zararlı davranışlar şeklinde ortaya çıkmaktadır.

Çift ilişkisi, eşlerin karşılıklı olarak birbirlerine destek oldukları bir ilişki biçimidir. Bu ilişkide her iki eş de hem maddi açıdan, hem de ruhsal ve duygusal olarak sürekli ve karşılıklı bir alış – veriş içindedirler. Bu durum, bir nehrin sürekli olarak çift yönlü olarak akışını sürdürmesi gibi, kesintisiz bir akıştır. Eşler birbirinin sağlığını ve iyiliğini ister. Birbirlerini koruyup kollayarak yaşamlarını daha güçlü ve sağlıklı olarak sürdürürler.

Destekleyici Eş İhmal Etmez

Eşler arası olumlu duygular duygusal destek verilmesini daha kolay hale getirmektedir. Bu olumlu duygular, karşılıklı olarak duygusal destek ihtiyacı olan durumlarda ihtiyacın giderilmesi amacıyla destek olma ile gelişir. Bir eş, kendisine destek olan eşe daha yakın hisseder. Kendisine destek olmayan, duygusal olarak olumlu duygular hissettirmeyen eş ise daha uzak ve soğuk hissedilir.

Eşlerin birbirlerine duygusal destek vermelerinin bir çok yolu bulunmaktadır. Eşle özel ve yakın paylaşımlar yapmak, hem duygusal destek vermenin hem de derin bağlar kurmanın önemli bir yoludur.

Eşle yakın oturmak, ona dokunmak,ona sarılmak, onu öpmek, onun gözlerinin içine bakmak… Eşin yanında ve yakınında iken onunla ilgilenmek, ona ilgi göstermek, ona değer verdiğini hissettirmek…  Onu tehlikelerden koruyup kollamak, ona gerçekten değer verdiğini belli etmek, önemsediğini gösteren davranışlarla somut olarak önem verdiğini kanıtlamak… Eşe zorlandığı veya yardıma ihtiyaç duyduğu durumlarda yardım etmek bazense ona hizmet etmek, ona zaman ayırmak, onu hissetmek ve anlamak.

İhmal ve Kopukluk Ayrılık Getirir

İhmal nedir sorusunu cevapladıktan sonra sonuçlarından bahsetmek isterim. İhmal, kopukluk ve uzaklaşmaya, bazen de ayrılıklara ve boşanmaya neden olmaktadır. İhmal edilen eş eğer bu ihmale göz yumar ve “Her şeyin böyle olması gerekiyor” derse evlilik ilişkisi uzun yıllar sürecektir. Evlilik ilişkisi zararlı ve zehirleyici hale gelmiş de olsa bazı çiftler bu zarar veren ilişkiyi sürdürme yolunu seçerler. Bedeli ne olursa olsun sürdürülen bu tür ilişkilerin insan bedensel ve ruhsal sağlığına zararlı olduğuna inanılır.

İhmal, İstismar ve Kopukluğa Son Vermek

İhmal / kopukluk ve duyarsızlık/umursamazlık bazen çözülebilen bir problemdir. İhmal eden ve ihtiyaçlar karşısında duyarsız kalmayı tercih eden eş gittiği yolun yanlışlığını, eşi ile ilişki kurma biçimindeki hatayı görür ve bunu düzeltme konusunda gönüllü olur. Bu durumda problem zaman içinde yoğun çabalar sonucunda düzelirken eşler arasındaki ilişki de normalleşerek rayına oturur.

Bazı evli çiftlerde ise problem çözülemez. İhmal eden eş problemi çözmek istemediğini belirtir ve evlilik ilişkisinin bitirilmesini, ayrılık ve boşanmayı talep eder. Eşi için herhangi bir fedakarlık yapmak istemediğini, eşinin ve evlilik ilişkisinin buna değmeyeceğini düşünür ve bu yönde hareket eder. Bu tür durumlarda ihmal edilen eş boşanmayı kabul etmese de süreç boşanmaya doğru ilerler. Bu konuda evlilik terapistler ve diğer uzmanlar yönlendirici ve kararları belirleyici rol almak yerine karar alma konusunda destekleyici olurlar.

İhmal edilen eş ayrılık veya boşanma kararı almayı düşünüyor ve bu konuda karar vermekte zorlanıyorsa o zaman evlilik konusunda uzman bir psikologdan, deneyimli bir evlilik terapistinden yardım alması en mantıklısıdır. Evlilik terapistleri, evlilik ilişkisi, ihmal ve boşanma konularında deneyim sahibi uzmanlardır ve boşanma kararı almayı düşünen kişilerin sağlıklı ve doğru kararlar alabilmelerinde onlara yardımcı olurlar.

Eşten ayrılma veya boşanma yönünde karar alırsanız, bu önemli ve zor kararı bu konunun uzmanı üçüncü bir kişinin ya da ara buluculuk yapabilecek, tarafsız kalabilecek ortak bir tanıdığınızın yanında bildirin. Ayrılma ve boşanma kararları çok ciddi ve zor kararlar olmakla birlikte, ihmal ve istismarın bulunduğu evliliklerde denenmemiş olan tek ve son yol olarak çiftlerin karşısında durmaktadır.

Resmiyette Evli ama Aslen Boşanmış Çiftler

Boşanmak istenen eş, ihmal ettiği eşin kendi planlarını yapmasına öfkelenebilir ve “Kendi başına nasıl karar alabilir? Biz evli insanlar değil miyiz?” diyebilir. Resmiyette elbette evlidirler ancak ihmal ve istismar dediğimiz kavram ortada bir ilişki bırakmaz. İlişkiyi bitiren şey aslında ihmal ve istismardır. Boşanma ile yapılan sadece resmi bağın koparılmasıdır. Bunu kabul etmek zor gelebilir. Zor geldiğinde, boşanmak isteyen eşin aleyhine şartlar yaratılıp bunlar kabul ettirilmeye çalışılabilir.

Boşanma sürecine şahit olduğumuz çiftlerde çok sık karşılaştığımız davranışlar olduğu için, bunları belirtmekte yarar görüyoruz. Şunu da bilmekte fayda var: Boşanmayı talep eden sizseniz, kendinize göre planlarınız olması da çok normal ve doğaldır. Bu planın sizin için önemli noktalarının aynen belirlediğiniz gibi kalması, ve sizin aleyhinize ve tümden zararınıza olan bir sözleşmeye dönüşmemesi önemlidir. Bazı boşanmalarda eşin zorlamaları sonucu boşanma talebinde bulunan eş tümüyle kendi zararı ile sonuçlanan bir anlaşmayı peşinen kabul etmektedir. En doğrusu ve adaletli olanı, her iki tarafın da yasal haklarını alarak anlaşma yapmasıdır. Eski eşlerden birinin diğerini cezalandırması anlamına gelen anlaşmalar kabul edilmek zorunda değildir.

İhmal nedir sorusundan sonra, ihmalin görüldüğü ilişkilerde ortaya çıkan boşanma sürecinin ihmal edilen eşte yarattığı olumsuz duygular hakkında bilgi verelim.

Boşanma Stresinden Kurtulmak

Boşanma her ne kadar gerekli ve kaçınılmaz da olsa, öncesinde, dava sürerken ve boşanma sonrasında bir çok olumsuz duyguyu ve hissi yaşarsınız. Bu olumsuz duygu ve hisler bir anda ortadan kalkmaz. Bir süre bunları yaşamanız gerekiyor ve bu duygulara izin verin. Bir yandan bu duygulara izin verirken, diğer yandan da yepyeni ve size özgü bir yaşam için hazırlıklara başlayın. Olumsuz duygulara izin vermek, onlara teslim olmak ve olumlu duygulara hiç alan bırakmamak olarak algılanmamalı. Tam tersine, yaşamınızda ve zihninizdeki alanın tümü olumlu duygulara, hislere ve yeni yaşantılara ayrılırken, olumsuz duyguların da gelip gitmesine izin veriyoruz.

Boşanma Sonrası Yeni Hayat

Boşanma sonrası yeni hayat sizin evliyken hiç  umursanmayan, ihmal edilen ihtiyaçlarınıza ve size odaklı olmalı. Öznesi siz olmalısınız bu hayatın. Öncesi hayatınızda, eski hayatınızda siz bir nesne gibiydiniz. Değer verilmeden, ihtiyaçları giderilmeden öylesine ve boş vererek yaşıyordunuz hayatınızı.

Tüm zamanınızı sevdiğiniz insanlarla vakit geçirmeye, onlarla sohbet etmeye, bireysel hobilerinize ve özellikle de çocukken yapmayı çok sevdiğiniz etkinliklere, spor ve hobilere ayırın. Bunların tümünü belirttiğiniz ve haftanın her günü belli bir süre ayırdığınız bir aktivite planı oluşturun ve bu plana her gün uyun. Aktivite planı sizin kendiniz için tasarladığınız ve yeni bir yaşam oluştururken ihtiyaç duyduğunuz moral ve motivasyonu oluşturmanızı sağlayacak olan, iyi hissettiren bir plandır, yol haritanızdır.

Size tüm olumlu duyguları hissettiren paylaşımlar, yaşantılar, etkinlikler, dost, arkadaş ve akrabalarla paylaşımlar, hobi ve sporlara planınızda yer verin. Amacınız iyi hissetmek ve olumsuz duygularla baş etmek.

İyi Hissederek Yaşayın

Duygusal olarak iyi hissettiren bir yaşamı sıfırdan kurarken bebek adımlarıyla ilerlemek en sağlıklısıdır. Birden ve ani olarak iyi hissetmek yerine adım adım ve yavaş yavaş buna ulaşmak daha garantili ve kesin sonuçlar almanızı sağlar. Bu açıdan bakıldığında ise en mantıklı olan yaklaşım, küçük ya da büyük tüm girişimlerinizi kabul ederek ilerlemek sizi hedeflediğiniz noktaya getirecektir.

Boşanma ve yeni bir hayat kurmak yeni bir bebeğin doğum sancısı gibi bazı sancıları ve zaman zaman acıları beraberinde getirir. Özgür olmak kolay değildir ve ihmal edildiğiniz bir ilişkiyi bitirip yolunuza yanınızda hiç kimse olmadan devam etme düşüncesi başlarda sizi rahatsız edebilir. Ancak buna üzülmeyin çünkü tüm olumsuz hisler gibi bu rahatsızlığınız ve yalnızlık hislerinizin tümü geçicidir. Sabırla ilerlemeyi sürdürdüğünüzde bunu kendiniz de göreceksiniz.

Yeni yaşamınızı bol bol mutlulukla, sevinçlerle, keyif ve kahkahalarla doldurmaya özen gösterin. Bu yaşamda önce ihmal edilerek bir kenara atılarak var olmanın ne denli zor ve zahmetli olduğunu ve böyle yaşamak zorunda olmadığınızı gördünüz. Bundan sonraki yaşamınızda sizle bu şekilde ilişki kuran kişilerden uzak durarak ihmal ve istismardan kendinizi koruyacağınızdan, kendinize ve kendi değerlerinize çok daha iyi sahip çıkacağınızdan eminim.


Çift, evlilik ve aile ilişkilerinde ihmal konusunda internet üzerinden uzman psikolog yardımı almak ister misiniz? Ayrıntılar için tıklayınız: Online Psikolog

Çift, evlilik ve aile ilişkilerinde ihmal konusunda İstanbul Beylikdüzü’nde uzman psikolog yardımı : Beylikdüzü Psikolog

Çift, evlilik ve aile ilişkilerinde ihmal konusunda İstanbul Bakırköy’de uzman psikolog yardımı : Bakırköy Psikolog


Serhat Damar

Klinik Psikolog Serhat Damar, 2002 yılında Orta Doğu Teknik Üniversitesi Psikoloji bölümünden mezun olmuş, Klinik Psikoloji yüksek lisans eğitimini başarıyla tamamlayarak Uzman Klinik Psikolog ünvanı almaya hak kazanmıştır. 17 yıldan uzun süredir yetişkin danışanlarıyla bireysel ve çift çalışmalarını sürdürmektedir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.